TDS कापला पण फॉर्म 26AS किंवा AIS मध्ये दिसत नाही? असे का होते आणि ते कसे दुरुस्त करून घ्यावे
TDS फॉर्म 26AS आणि AIS मध्ये तेव्हाच दिसतो जेव्हा तो कापणारी व्यक्ती (तुमचा नियोक्ता, बँक किंवा भाडेकरू) आपला तिमाही TDS रिटर्न बरोबर भरते. तो दिसत नसेल तर नेहमीची कारणे: रिटर्न अजून भरलेला नाही, त्यात तुमचा पॅन चुकीचा आहे, चुकीचे वर्ष निवडले आहे, किंवा (एप्रिल 2026 पासून) जुने कलम वापरले आहे. हे फक्त कपात करणाराच दुरुस्ती (सुधारित) TDS रिटर्न भरून ठीक करू शकतो — म्हणून त्याला लेखी कळवा. ITR मध्ये फक्त फॉर्म 26AS मध्ये दिसणाऱ्या TDS चाच दावा करता येतो. एप्रिल 2026 पासून कापलेला TDS कर वर्ष 2026-27 साठीच्या नव्या फॉर्म 168 मध्ये दिसतो.
महत्त्वाची माहिती शेवटची पडताळणी: 9 ऑक्टो 2026
| बाब | तपशील | स्रोत |
|---|---|---|
| TDS फरक कोण दुरुस्त करतो | तुमचा नियोक्ता / कपात करणारा सुधारित TDS रिटर्न भरतो | आयकर विभाग — Tax Credit Mismatch FAQ |
| ITR मध्ये किती TDS दावा करता येतो | फॉर्म 26AS मध्ये दिसणाऱ्या रकमेपर्यंतच | आयकर विभाग — Tax Credit Mismatch FAQ |
| फॉर्म 26AS | TRACES पोर्टलवर; AY 2023-24 पासून फक्त TDS/TCS दाखवतो (इतर माहिती AIS मध्ये) | आयकर विभाग — AIS FAQ |
| FY 2025-26 चा TDS | AY 2026-27 च्या AIS मध्ये दिसतो (जुन्या कायद्याचे कलम क्रमांक) | आयकर विभाग — TDS Compliance FAQ |
| एप्रिल 2026 पासूनचा TDS | कर वर्ष 2026-27 साठी फॉर्म क्र. 168 मध्ये दिसतो (नवा कायदा) | आयकर विभाग — TDS Compliance FAQ |
| जुन्या वर्षाची दुरुस्ती | मूळ विवरण ज्या कर वर्षात देय होते ते वर्ष संपल्यापासून 2 वर्षांत करता येते | आयकर विभाग — TDS Compliance FAQ |
| AIS हेल्पलाइन | 1800 103 4215 (सोम–शुक्र, सकाळी 9:30 – सायं. 6) | आयकर विभाग |
सुनिता नाशिकमधील एका खासगी कंपनीत काम करते. तिच्या पगार स्लिपनुसार एप्रिलपासून दर महिन्याला ₹3,000 TDS कापला जातो. पण ऑक्टोबरमध्ये कर विवरण उघडल्यावर रक्कम कमी दिसते. कंपनीने पैसे ठेवून घेतले का? बहुतेक वेळा नाही. सहसा कंपनीने तिमाही TDS रिटर्न अजून भरलेला नसतो, किंवा त्यात चूक झालेली असते. कोणते कारण आहे ते कसे ओळखावे आणि ते कसे दुरुस्त करून घ्यावे, हे या मार्गदर्शकात आहे.
आधी योग्य ठिकाणी पाहा
1 एप्रिल 2026 पासून नवा आयकर कायदा लागू आहे, म्हणून या वर्षी दोन वेगवेगळी विवरणे आहेत:
| TDS कधी कापला | कुठे दिसतो | कशासाठी वापरतात |
|---|---|---|
| एप्रिल 2025 – मार्च 2026 (FY 2025-26) | AY 2026-27 चे AIS, आणि फॉर्म 26AS | AY 2026-27 चा तुमचा ITR (जुना कायदा) |
| एप्रिल 2026 पासून (कर वर्ष 2026-27) | फॉर्म क्र. 168 (नवे वार्षिक माहिती विवरण) | कर वर्ष 2026-27 चे तुमचे रिटर्न (नवा कायदा) |
म्हणजे मे 2026 मध्ये कापलेला TDS AY 2026-27 च्या AIS मध्ये "नाही" असे दिसत असेल, तर तो हरवलेला नाही — तो दुसऱ्या विवरणात आहे. पाहा कर वर्ष म्हणजे काय.
AIS कसे उघडावे: incometax.gov.in वर लॉगिन करा → डॅशबोर्डवर Annual Information Statement (AIS) (किंवा e-File → Income Tax Returns → View AIS) → Proceed. फॉर्म 26AS TRACES पोर्टलवर असतो; तिथेही ई-फायलिंग साइटवर लॉगिन केल्यावरच जाता येते.
TDS का दिसत नाही, आणि प्रत्येकावर उपाय
| कारण | तुम्हाला काय दिसते | उपाय |
|---|---|---|
| 1. कपात करणाऱ्याने तिमाही TDS रिटर्न अजून भरलेला नाही | पगार स्लिप किंवा फॉर्म 16A मध्ये TDS आहे, पण संपूर्ण तिमाहीच गायब | TDS रिटर्न दर तिमाहीला भरला जातो. त्या तिमाहीचा रिटर्न भरला का ते विचारा. तो भरल्यानंतरच क्रेडिट दिसते |
| 2. रिटर्नमध्ये चुकीचा पॅन | त्या कपात करणाऱ्याकडून तुमच्या पॅनवर काहीच नाही | तुमचा बरोबर पॅन लेखी द्या. त्यांना दुरुस्ती विवरण (correction statement) भरावे लागेल |
| 3. चलन किंवा रिटर्नमध्ये चुकीचे वर्ष (AY/TY) | TDS दुसऱ्या वर्षात दिसतो, किंवा अजिबात नाही | कपात करणारा दुरुस्ती भरतो. नव्या कायद्याकडे जाताना ही चूक नेहमी होते, असे आयकर विभाग सांगतो |
| 4. 1 एप्रिल 2026 नंतरच्या रकमेसाठी जुना कलम क्रमांक (उदा. पगाराच्या TDS साठी नव्या कलम 392 ऐवजी जुने कलम 192) | प्रक्रियेत चुका, क्रेडिट गायब किंवा जुळत नाही | कपात करणारा नव्या कलमासह दुरुस्ती विवरण भरतो. दर बदललेले नाहीत, फक्त कलम क्रमांक बदलले |
| 5. रिटर्नमध्ये रक्कम चुकीची | TDS दिसतो, पण स्लिपपेक्षा कमी | त्या तिमाहीचा सुधारित TDS रिटर्न भरायला सांगा |
उशिरा भरल्याने तुमचे क्रेडिट जात नाही. मार्च 2026 मध्ये कापलेला कर 1 एप्रिल 2026 नंतर जमा झाला तरी, कपात करणाऱ्याने Q4 (जानेवारी–मार्च 2026) चा रिटर्न बरोबर भरल्यास AY 2026-27 मध्ये क्रेडिट मिळते.
तुम्ही स्वतः काय करू शकता
- पुरावे जमा करा: पगार स्लिप, फॉर्म 16 / 16A, किंवा बँकेचे व्याज प्रमाणपत्र — ज्यात TDS, कालावधी आणि तुमचा पॅन दिसतो.
- AIS / फॉर्म 168 आणि फॉर्म 26AS शी महिन्यानुसार (किंवा तिमाहीनुसार) तुलना करा. नेमकी कोणती तिमाही आणि किती रक्कम गायब आहे ते लिहून ठेवा.
- कपात करणाऱ्याला लेखी कळवा (HR / पेरोल, बँक शाखा, किंवा भाडेकरू): तुमचा पॅन, रक्कम, तिमाही द्या आणि दुरुस्ती / सुधारित TDS रिटर्न भरायला सांगा. त्यांचे उत्तर जपून ठेवा.
- AIS मधील एखादी नोंद चुकीची असल्यास AIS फीडबॅक द्या: नोंदीवर क्लिक करा → Feedback कॉलममधील Optional → पर्याय निवडा → Submit. पावती मिळते, तसेच ईमेल व SMS येतो.
- दुरुस्ती भरल्याचे कपात करणारा सांगेल तेव्हा पुन्हा तपासा. दुरुस्ती दिसायला थोडा वेळ लागतो.
फॉर्म 26AS मध्ये दिसतो त्यापेक्षा जास्त TDS चा दावा करू नका. ITR मधील TDS क्रेडिट फॉर्म 26AS मधील रकमेपुरतेच मर्यादित असते, असे आयकर विभाग सांगतो. जास्त दावा केल्यास रिफंड कमी येईल किंवा मागणी (डिमांड) येऊ शकते. आधी कपात करणाऱ्याकडून दुरुस्ती करून घ्या.
रिटर्न आधीच भरला आहे?
तुमच्या रिटर्नवर कमी TDS क्रेडिट धरून प्रक्रिया झाली असेल, तर विभागाच्या tax credit mismatch FAQ नुसार: सूचना (intimation) अजून आली नसेल तर सुधारित रिटर्न भरता येतो; आली असेल तर दुरुस्त TDS दिसल्यावर पोर्टलवरील Rectification सेवा वापरा. रिफंड अडकला असेल तर आयकर रिफंड मिळाला नाही हेही पाहा.
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
पगारातून कापलेला TDS फॉर्म 26AS मध्ये का दिसत नाही?
सहसा तुमच्या नियोक्त्याने तिमाही TDS रिटर्न अजून भरलेला नसतो, किंवा तो चुकीचा पॅन, चुकीचे वर्ष किंवा चुकीचे कलम वापरून भरलेला असतो. नियोक्त्याला दुरुस्ती (सुधारित) TDS रिटर्न भरायला सांगा — फक्त तेच हे ठीक करू शकतात.
2026-27 मध्ये कापलेला TDS माझ्या AIS मध्ये नाही. का?
एप्रिल 2026 पासून कापलेला TDS कर वर्ष 2026-27 चा आहे आणि तो नव्या फॉर्म क्र. 168 मध्ये दिसतो, AY 2026-27 च्या AIS मध्ये नाही.
फॉर्म 26AS मध्ये न दिसणाऱ्या TDS चा दावा करता येईल का?
ITR मध्ये मिळणारे क्रेडिट फॉर्म 26AS मध्ये दिसणाऱ्या रकमेपुरतेच असते, म्हणून आधी कपात करणाऱ्याकडून TDS रिटर्न दुरुस्त करून घ्या.
AIS फीडबॅकने गायब TDS ठीक होतो का?
फीडबॅकमुळे AIS मधील नोंदीसमोर तुमची दुरुस्ती नोंदवली जाते. TDS फरकासाठी कपात करणाऱ्यानेच सुधारित TDS रिटर्न भरणे आवश्यक आहे, असे विभाग सांगतो.
जुन्या TDS रिटर्नची दुरुस्ती नियोक्ता किती काळात करू शकतो?
जुन्या कायद्याखालील कालावधीसाठी, मूळ विवरण ज्या कर वर्षात देय होते ते वर्ष संपल्यापासून दोन वर्षांत दुरुस्ती भरता येते.
अधिकृत लिंक्स
फक्त या सरकारी वेबसाइट्स वापरा. HumainOne यापैकी कोणाशीही संबंधित नाही.
- Tax Credit Mismatch FAQsTDS फरक कोण दुरुस्त करतो, आणि क्रेडिटवरील 26AS मर्यादा
- TDS Compliance FAQs (आयकर कायदा, 2025)जुना विरुद्ध नवा कायदा, फॉर्म 168, दुरुस्तीची मुदत
- AIS FAQsAIS कसे पाहावे आणि फीडबॅक कसा द्यावा
- AIS हेल्पलाइनAIS / TIS प्रश्न (सोम–शुक्र)
अस्वीकरण: HumainOne ही एक स्वतंत्र माहिती वेबसाइट आहे. आमचा UIDAI, आयकर विभाग, EPFO, NPCI, निवडणूक आयोग, महाराष्ट्र शासन किंवा कोणत्याही सरकारी संस्थेशी संबंध नाही. आम्ही अर्ज, कागदपत्रे किंवा शुल्क स्वीकारत नाही. माहिती दाखवलेल्या तारखेला अधिकृत स्रोतांशी तपासली आहे, पण नियम बदलतात — कोणतीही कृती करण्यापूर्वी अधिकृत वेबसाइटवर खात्री करा. कॅल्क्युलेटर अंदाज देतात, अधिकृत आकडे नव्हे; हा कर किंवा कायदेशीर सल्ला नाही.