तुमच्या पॅनवर कोणी कर्ज घेतले? तपासणी, आक्षेप आणि तक्रार कशी करावी
तुम्ही न घेतलेले कर्ज किंवा क्रेडिट कार्ड तुमच्या नावावर दिसल्यास (1) क्रेडिट रिपोर्ट मिळवा (प्रत्येक क्रेडिट ब्युरोकडून वर्षाला एक पूर्ण रिपोर्ट मोफत), (2) ब्युरोकडे नोंदीवर आक्षेप घ्या आणि कर्जदात्याला ती फसवणूक असल्याचे लेखी कळवा, (3) cybercrime.gov.in वर तक्रार करा (किंवा 1930) व पोलीस FIR नोंदवा, आणि (4) कर्जदात्याने 30 दिवसांत प्रश्न सोडवला नाही तर cms.rbi.org.in वर RBI लोकपालाकडे तक्रार करा.
महत्त्वाची माहिती शेवटची पडताळणी: 25 सप्टें 2026
| बाब | तपशील | स्रोत |
|---|---|---|
| मोफत क्रेडिट रिपोर्ट | प्रत्येक क्रेडिट माहिती कंपनीकडून वर्षाला एक पूर्ण रिपोर्ट मोफत | RBI |
| क्रेडिट ब्युरो | TransUnion CIBIL, Experian, Equifax, CRIF High Mark | RBI परवानाधारक CIC |
| सायबर तक्रार | cybercrime.gov.in · 1930 | गृह मंत्रालय (I4C) |
| लोकपाल | कर्जदात्याने 30 दिवसांत न सोडवल्यास RB-IOS तक्रार | RBI |
बनावट कर्ज दुरुस्त करण्याच्या पायऱ्या
- ब्युरोच्या अधिकृत वेबसाइटवरून क्रेडिट रिपोर्ट डाउनलोड करा. अनोळखी कर्जाचे कर्जदाता, खाते क्रमांक व तारीख लिहून घ्या.
- क्रेडिट ब्युरोकडे ऑनलाइन आक्षेप (dispute) नोंदवा — खाते “माझे नाही / फसवणूक” म्हणून चिन्हांकित करा.
- तुम्ही कधी अर्ज केला नाही असे कर्जदात्याला लिहा (त्यांच्या तक्रार अधिकाऱ्याला ईमेल), ओळखपत्र जोडा आणि खाते बंद करून ब्युरो रिपोर्ट दुरुस्त करण्यास सांगा. तक्रार क्रमांक जपून ठेवा.
- cybercrime.gov.in वर सायबर तक्रार (किंवा 1930) आणि पोलीस FIR नोंदवा. प्रती कर्जदात्याला पाठवा.
- कर्जदात्याने 30 दिवसांत प्रश्न सोडवला नाही तर cms.rbi.org.in वर RBI लोकपालाकडे तक्रार करा.
पुन्हा असे होऊ नये म्हणून
- पॅन/आधारचे फोटो WhatsApp, सोशल मीडिया किंवा अनोळखी कर्ज ॲप्सवर शेअर करू नका.
- दिलेल्या प्रत्येक ओळखपत्र प्रतीवर हेतू व तारीख लिहा.
- शक्य तिथे मास्क्ड आधार वापरा — पाहा मास्क्ड आधार.
- दर काही महिन्यांनी क्रेडिट रिपोर्ट तपासा (प्रत्येक ब्युरोचा मोफत वार्षिक रिपोर्ट आलटून पालटून वापरा).
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
माझ्या पॅनवर कोणी कर्ज घेतले हे कसे कळेल?
TransUnion CIBIL, Experian, Equifax किंवा CRIF High Mark कडून क्रेडिट रिपोर्ट तपासा. प्रत्येक जण वर्षाला एक पूर्ण रिपोर्ट मोफत देतो.
क्रेडिट रिपोर्टमधून बनावट कर्ज कसे काढावे?
क्रेडिट ब्युरोकडे आक्षेप घ्या, कर्जदात्याला लिहा, सायबर तक्रार व FIR नोंदवा, आणि 30 दिवसांत न सुटल्यास RBI लोकपालाकडे दाद मागा.
माझ्या नावावर फसवणुकीने घेतलेले कर्ज मला फेडावे लागेल का?
तुम्ही अर्ज किंवा संमती दिली नसल्यास पुराव्यासह लगेच तक्रार करा. कर्जदात्यांना चौकशी करावी लागते; सर्व तक्रारींच्या नोंदी जपून ठेवा.
अधिकृत लिंक्स
फक्त या सरकारी वेबसाइट्स वापरा. HumainOne यापैकी कोणाशीही संबंधित नाही.
- भारतीय रिझर्व्ह बँकक्रेडिट माहिती नियम
- RBI तक्रार व्यवस्थापन प्रणालीलोकपाल तक्रारी
- राष्ट्रीय सायबर गुन्हे तक्रार पोर्टलफसवणुकीची तक्रार (किंवा 1930)
अस्वीकरण: HumainOne ही एक स्वतंत्र माहिती वेबसाइट आहे. आमचा UIDAI, आयकर विभाग, EPFO, NPCI, निवडणूक आयोग, महाराष्ट्र शासन किंवा कोणत्याही सरकारी संस्थेशी संबंध नाही. आम्ही अर्ज, कागदपत्रे किंवा शुल्क स्वीकारत नाही. माहिती दाखवलेल्या तारखेला अधिकृत स्रोतांशी तपासली आहे, पण नियम बदलतात — कोणतीही कृती करण्यापूर्वी अधिकृत वेबसाइटवर खात्री करा. कॅल्क्युलेटर अंदाज देतात, अधिकृत आकडे नव्हे; हा कर किंवा कायदेशीर सल्ला नाही.